หากเอ่ยถึงทิเบต สถานที่แรกที่มักจะนึกถึงคือ พระราชวังโปตาลา อันวิจิตรตระการตา แต่อีกแห่งหนึ่งที่ไม่ควรพลาดเป็นอันขาด คือ วัดโจคัง (Jokhang Temple) ซึ่งเป็นวัดที่เก่าแก่ที่สุดของทิเบตและเป็นศูนย์กลางแห่งศรัทธาของชาวพุทธทิเบตมานานกว่าพันปี
จุดกำเนิดแห่งศรัทธา
วัดโจคังถูกสร้างขึ้นในศตวรรษที่ 7 โดย กษัตริย์ซงเซิน กัมโป (Songtsen Gampo) พระองค์ทรงเป็นกษัตริย์ผู้ยิ่งใหญ่แห่งทิเบต และทรงเป็นผู้ริเริ่มให้ทิเบตรับพุทธศาสนาเข้ามาเป็นศาสนาหลัก ในช่วงรัชสมัยของพระองค์ พระราชินีทั้งสองพระองค์ ได้แก่ ราชินีเหวินเฉิง (Wencheng) จากจีน และ ราชินีภฤกุฏี (Bhrikuti) จากเนปาล ต่างอัญเชิญพระพุทธรูปศักดิ์สิทธิ์เข้ามาประดิษฐานในทิเบต
- พระราชินีเหวินเฉิง ได้นำพระพุทธรูป Jowo Sakyamuni ซึ่งเป็นพระพุทธรูปสำคัญจากจีน มายังทิเบต และได้เลือกสถานที่สร้างวัดโจคังเพื่อเป็นที่ประดิษฐานพระพุทธรูปองค์นี้
- พระราชินีภฤกุฏี ได้นำพระพุทธรูป Mikyoba จากเนปาล และประดิษฐานไว้ที่ วัดราโมเช่ (Ramoche Temple) อีกวัดสำคัญของลาซา
ตำนานแห่งการสร้างวัดโจคัง
ตามตำนานกล่าวไว้ว่า บริเวณที่สร้างวัดโจคังเดิมทีเป็นทะเลสาบ กษัตริย์และพระราชินีต่างเลือกสถานที่หลายแห่งแต่ไม่พบที่ที่เหมาะสม จนในที่สุด พระราชินีเหวินเฉิงจึงอธิษฐานและโยนเหรียญขึ้นฟ้า หากเหรียญตกลงที่ใด จะสร้างวัด ณ จุดนั้น ปรากฏว่าเหรียญตกลงกลางทะเลสาบ พระองค์จึงมีพระราชดำริให้สูบน้ำออก และสร้างวัดขึ้นบนพื้นที่ดังกล่าว โดยใช้แรงงานจากทิเบต จีน และเนปาล ทำให้สถาปัตยกรรมของวัดเป็นการผสมผสานระหว่างสามวัฒนธรรมที่แม้จะดูผสมกลมกลืนกันจนยากที่จะแยกแยะ แต่สะท้อนถึงการหลอมรวมทางศิลปะและศรัทธาได้อย่างลงตัว
อีกตำนานหนึ่งเล่าว่า ในระหว่างการสูบน้ำออกจากทะเลสาบ ดูดยังไงก็ดูดไม่หมด เพราะมีน้ำผุดขึ้นมาตลอดเวลา จนกระทั่งแพะตัวหนึ่งเข้าไปปิดรูน้ำไว้ได้ น้ำจึงหยุดไหล และทำให้การก่อสร้างสำเร็จลุล่วงไปได้ นับแต่นั้นมา แพะจึงกลายเป็นสัตว์ศักดิ์สิทธิ์ของชาวทิเบต และบางคนเชื่อว่าชื่อเมืองลาซา (Lhasa) อาจมาจากคำว่า “ลา” ซึ่งคล้ายกับคำว่า “รา” ในภาษาทิเบตที่แปลว่าแพะ
วัดศักดิ์สิทธิ์แห่งทิเบต
ปัจจุบัน วัดโจคังยังคงเป็นสถานที่ศักดิ์สิทธิ์และเป็นศูนย์กลางของศรัทธา ผู้แสวงบุญจากทั่วทุกสารทิศของทิเบตต่างเดินทางมาสวดมนต์ จุดเทียนบูชา และเดินจงกรมรอบวัดทุกวัน โดยเฉพาะช่วงเช้า บรรยากาศรอบวัดเต็มไปด้วยกลิ่นหอมของเทียนเนยจามรีที่ลอยอบอวลไปทั่วทั้งลาซา
รอบๆ วัดโจคังคือ ถนนบาคอร์ (Bakhor Street) ตลาดเก่าแก่และย่านการค้าที่เต็มไปด้วยพ่อค้าแม่ค้าชาวทิเบต นักแสวงบุญ และนักท่องเที่ยวที่เดินทางมาเพื่อสัมผัสวิถีชีวิตดั้งเดิมของชาวทิเบต ที่นี่เต็มไปด้วยร้านขายเครื่องราง พระพุทธรูป เครื่องแต่งกายพื้นเมือง และของที่ระลึกมากมาย
ทัศนียภาพจากดาดฟ้า
ดาดฟ้าของวัดโจคัง เป็นจุดชมวิวที่ยอดเยี่ยมสำหรับผู้มาเยือน จากมุมนี้สามารถมองเห็นพระราชวังโปตาลาตั้งตระหง่านบนเขาแดง พร้อมกับภาพของผู้ศรัทธาที่เดินจงกรมรอบวัด และผู้แสวงบุญที่แสดงความเคารพด้วยการกราบอวัยวะทั้งแปดของร่างกาย (prostration)
การได้มองดูภาพเหล่านี้ทำให้สัมผัสได้ถึงศรัทธาอันแรงกล้าของชาวทิเบตที่ไม่เคยเสื่อมคลาย แม้กาลเวลาจะเปลี่ยนไปแต่หัวใจแห่งความศรัทธายังคงแน่วแน่ไม่เสื่อมคลาย
แพะ: สัตว์ศักดิ์สิทธิ์แห่งตำนานการสร้างวัดโจคัง
ในทิเบต หากเห็นสัตว์ที่ถูกผูกด้วยผ้าเหลือง หมายความว่าสัตว์เหล่านั้นถูกถวายให้วัดและถือเป็นสัตว์ศักดิ์สิทธิ์ ห้ามทำร้ายหรือฆ่าเด็ดขาด นี่เป็นหนึ่งในขนบธรรมเนียมที่สะท้อนถึงความเมตตาของชาวทิเบตที่มีต่อสัตว์และธรรมชาติ
วัดโจคังไม่ได้เป็นเพียงแค่วัดเก่าแก่ แต่เป็นหัวใจของศรัทธาของชาวทิเบต และยังคงเป็นศูนย์รวมจิตใจของผู้คนที่เดินทางมาสักการะและสวดมนต์ทุกวัน หากมีโอกาสได้ไปเยือนลาซา อย่าลืมแวะไปสัมผัสพลังแห่งศรัทธาที่วัดโจคัง เพื่อดื่มด่ำกับบรรยากาศอันศักดิ์สิทธิ์ที่ไม่มีวันเสื่อมคลาย
Nim Journey 
Leave a Reply